Mieski Dom Kultury Batory

Miejski Dom Kultury "Batory" jest miejską jednostką organizacyjną od 1995 roku. Historia budynku jak i działalności kulturalnej sięga końca XIX wieku kiedy wybudowany został budynek domu kultury jako "lokal rozrywkowy Meletza", który w 1919 roku zakupiony został przez pobliską parafię Najświętszej Maryi Panny na potrzeby Katolickiego Domu Związkowego. W latach 1919 - 1945 działały tu liczne organizacje społeczne, zarówno polskie jak i niemieckie, świeckie i katolickie. Od 1946 roku najpierw pomieszczenia parterowe a z czasem cały budynek zostały przejęte przez chorzowską Hutę Batory. Przeniesiono tu Zakładowy Dom Kultury, który istniał od 9 września 1945 roku, działając w sali byłej oberży hutniczej. 1 października 1950 roku nazwa "Dom Kultury" została zmieniona na "Klub Fabryczny" i obowiązywała do 1954 roku. Często podaje się błędnie tę nazwę jako pierwszą .

 

Jednym z pierwszych założeń powojennego domu kultury była likwidacja analfabetyzmu i repolonizacja młodzieży, wychowanej w szkołach niemieckich. Organizowano więc, jeszcze w starej siedzibie Domu Kultury, różnego rodzaju kursy czytania i pisania.

 

Niestety lata powojenne łączyły się z zerwaniem z historią i tradycją przedwojennych - często katolickich - grup artystycznych i stowarzyszeń. Taki los spotkał m.in. chór "Słowiczek" i Towarzystwo Teatralne "Dziewanna". Na ich miejsce powoływano do życia nowe formy artystyczne. Jednym z ciekawszych przejawów tych działań było założenie w 1949 roku Filharmonii Hutniczej. To spektakularne przedsięwzięcie nie mające chyba odpowiednika w całym kraju funkcjonowało do roku 1961 i z powodu zbyt dużych kosztów najpierw stopniowo ograniczane wreszcie przestało istnieć. Zakładowy Dom Kultury Huty "Batory" był jednak placówką o wysokim poziomie oferty artystycznej potwierdzonej wieloma regionalnymi i ogólnopolskimi wyróżnieniami w dziedzinie kultury. 

 

Kryzys lat osiemdziesiątych w Polsce nie ominął również funkcjonowania opisywanej instytucji. Próbę ratowania tej sytuacji podjął ówczesny dyrektor ZDK - Zofia Dytko, zakładając na początku lat dziewięćdziesiątych "Śląską Fundację Kultury", która przejęła opiekę finansową i organizacyjną nad działalnością Domu Kultury. 

Na początku 1995 roku dzięki staraniom Śląskiej Fundacji Kultury, w wyniku porozumienia Rady Miasta Chorzów i Huty BATORY powstała nowa instytucja - Miejski Dom Kultury "Batory".

 

Źródło: MDK Batory